💡 Verhaal & tips

Schepskermis: de geschiedenis van een dorpsfestival dat nooit stopte

Niet elk festival heeft een verhaal. Schepskermis heeft er een. In 1976 sloot het laatste café in het gehucht Scheps, een kleine nederzetting in de gemeente Balen in de Antwerpse Kempen. Voor een gemeenschap die gewend was om samen te komen, was dat een verlies. De reactie was pragmatisch: als het café er niet meer is, organiseren we zelf iets. Zo ontstond Schepskermis.

Van kermis naar festival

De naam verwijst naar een oudere traditie. Al in 1927 was er sprake van een tweedaagse kermis in Balen onder de naam Schepskermis, zo blijkt uit krantenberichten uit die tijd. Die historische continuïteit geeft het evenement een extra laag. Wat in 1976 opnieuw werd opgestart, stond dus niet volledig in het niets — het pakte een lokale traditie op die eerder was weggevallen.

In de decennia die volgden groeide het evenement gestaag. Van een lokale kermis met muziek naar een vijfdaags festival dat artiesten van nationale bekendheid trekt. Heideroosjes, The Scene, Will Tura, Milk Inc. — het zijn namen die laten zien hoe serieus Schepskermis in de loop der jaren is genomen. De vzw die het festival organiseert heeft dat mogelijk gemaakt door vrijwilligerswerk te combineren met een professionele aanpak.

Gratis als principe

Een bewuste keuze die Schepskermis al meer dan 45 jaar vasthoudt: gratis toegang. In een tijdperk waarin festivalticketten voor grote evenementen al snel honderd euro of meer kosten, is dat een uitgesproken standpunt. Het festival is voor iedereen toegankelijk, ongeacht budget. Dat trekt een divers publiek en zorgt ervoor dat Schepskermis zijn volkskarakter behoudt.

Financieel is dat mogelijk dankzij een combinatie van sponsoring, consumptieopbrengsten en de inzet van vrijwilligers. De vzw-structuur zorgt ervoor dat opbrengsten terug in het festival vloeien en niet naar commerciële partijen gaan.

De 45ste editie die niet doorging

In 2020 zou de 45ste editie van Schepskermis plaatsvinden. Door de coronapandemie werd die afgelast — een zeldzame onderbreking in een reeks die bijna onafgebroken doorliep. Voor de trouwe bezoekers, waarvan velen al decennia lang elk jaar terugkeren, was dat een gemis. In 2021 keerde het festival terug, wat de continuïteit van het evenement opnieuw bevestigde.

Tips voor je bezoek

Scheps is een klein gehucht, dus het loont om je bezoek goed voor te plannen. Kom je van buiten de regio, boek dan je overnachting ruim op tijd. Tijdens de festivalweek zijn accommodaties in Balen en omgeving snel vol. De officiële parkeerplaatsen zijn aangeduid; gebruik die en laat je auto niet wild ergens neerzetten, want dat wordt gehandhaafd.

Het programma verschilt per dag, dus check vooraf via schepskermis.be welke dag het beste aansluit bij je muzieksmaak. Rock op zaterdag, dance op vrijdag, country op zondagmiddag — de keuze bepaalt de sfeer van je dag. Ga je met kinderen, houd dan rekening met de latere tijden van de optredens; het festival is voornamelijk een avondprogramma.

Combineer je bezoek met een uitje in de regio. Bobbejaanland, het grote attractiepark op 19 kilometer, is een logische combinatie voor een tweedaagse trip naar de Kempen. Wil je iets meer avontuur, dan biedt Mega Speelstad op zo'n 29 kilometer een alternatief voor de jongste bezoekers.

Een festival dat zichzelf niet vergeet

Schepskermis is niet bezig met het najagen van trendy line-ups of het uitbreiden naar commerciële formules. Het is een festival dat weet waar het vandaan komt en dat trouw blijft aan zijn oorsprong als gemeenschapsinitiatief. De speelweide in Scheps is elk jaar in juli weer het middelpunt van een dorp dat zich niet laat vergeten.

Pretparken in de buurt